erdecznie zapraszamy na wernisaż wystawy „Henryk Guterman (1913–1938) – zabity talent”, który odbędzie się w piątek 30 października 2026 roku o godzinie 18.00 w Muzeum X Pawilonu Cytadeli Warszawskiej. Kuratorką wystawy jest Małgorzata Karolina Piekarska, kierownik Działu Zbiorów Muzeum Niepodległości w Warszawie.

Wystawa „Henryk Guterman (1913–1938) – zabity talent”to opowieść o niezwykłym talencie artysty, którego życie i twórczość zostały tragicznie przerwane w młodym wieku. Została zorganizowana w 90. rocznicę wybuchu wojny domowej w Hiszpanii, w której Guterman poległ jako żołnierz Brygady im. Jarosława Dąbrowskiego. Jest próbą przywrócenia pamięci o dorobku artysty, którego spuścizna uległa rozproszeniu, a znajdujący się w zbiorach Muzeum Niepodległości komplet prac należy prawdopodobnie do największych zachowanych.

Henryk, a właściwie Henoch Guterman – urodzony w Częstochowie polski malarz o żydowskich korzeniach – tworzył rysunki zdradzające nie tylko wielką wrażliwość, lecz także niezwykłą sprawność warsztatową. Wiele z nich ukazuje sceny, które do dziś znamy z frontów toczących się na świecie wojen oraz z przeżyć ludności cywilnej w ogarniętych konfliktami krajach. To właśnie czyni te prace ponadczasowymi – pokazują tragizm wojny, który nie stracił na aktualności. Mają też wyjątkowe znaczenie dla Muzeum Niepodległości, gdyż noszą pierwsze numery inwentarzowe (od 1 do 68) w zbiorach grafiki i rysunku, symbolicznie otwierając kolekcję sztuki na papierze, której początki sięgają Muzeum Historii Polskiego Ruchu Rewolucyjnego. Przekazane do muzeum w 1959 roku, stały się jednymi z pierwszych muzealiów budujących tę kolekcję i świadectwem pamięci o artyście, którego dorobek ocalili dawni towarzysze broni.

Tytuł ekspozycji „zabity talent” odnosi się nie tylko do przedwcześnie zakończonego życia artysty, lecz także do utraconych możliwości, przerwanej kariery i dzieł, które nigdy nie powstały. Prezentacja w X Pawilonie Cytadeli Warszawskiej – miejscu szczególnym na mapie pamięci historycznej Warszawy – nadaje biografii i pracom Gutermana dodatkowy, symboliczny kontekst. To pierwsza wystawa indywidualna artysty, który 90 lat temu wyruszył na pomoc Hiszpanii walczącej z reżimem generała Franco.

Uprzejmie prosimy o potwierdzenie obecności na wernisażu do środy 28 października 2026 na maila: Adres poczty elektronicznej jest chroniony przed robotami spamującymi. W przeglądarce musi być włączona obsługa JavaScript, żeby go zobaczyć.

Wystawa potrwa do 17 stycznia 2027.